İşgücü Verilerindeki Oynamalar III

Kısa bir süre önce bu sitede “İşgücü Verilerindeki Oynamalar II” başlıklı yazıyı TÜİK’in 6 Mart 2008 tarihinde çıkardığı 36 sayılı “Hanehalkı İşgücü Araştırması 2007 Yıllık Sonuçları” başlıklı Haber Bülteni’nde yer alan verilerine dayanarak yayınlamıştım. O yazının daha mürekkebi kurumadan, 17 Mart 2008 günü TÜİK, “Hanehalkı İşgücü Araştırması 2007 Aralık Dönemi Sonuçları” konusunda yeni bir Haber Bülteni daha çıkardı. Aynı konuda 11 gün arayla TÜİK iki Basın Bülteni yayınlamıştır. İkinci yayınlanan Bülten, birinci bültende yer alan verileri tümüyle değiştirmiştir.  Bu yeni açıklama “İşgücü Verilerindeki Oynamalar II” başlıklı yazımın Tablo 1 inde yer alan 2006 ve 2007 yılı verilerini değiştirdiği için okuyuculara yeniden bilgi sunma gereği doğdu. Bu yazımda, sadece Tablo 1 de yer alan değişiklikler ile iki Haber Bülteni yayınlamanın yarattığı sorunlara değineceğim. Onun dışında bir önceki yazımdaki hususlar geçerliliğini korumaktadır.
İşgücü Verilerindeki Oynamalar II başlıklı yazıdaki Tablo 1 de yer alan değişikliği sizlere sunmadan önce söz konusu tabloyu eski hali ile aşağıya yeniden alıyorum. Bunu okuyucuyu iki yazı arasında gidip gelme zorunda bırakmamak için gerekli gördüğüm için yapıyorum.
                                            Tablo 1
                  2002-2007 işgücü durumu (000 ilave edilecektir)
           K. olmayan    15 yaş +                                           İşgücüne
Yıllar      sivil nüfus      nüfus      İşgücü    İstihdam   İşsiz     katılım %
2002      68,393        48,041     23,818     21,354    2,464       49.6
2003      69,479        48,912     23,640     21,147    2,493       48.3
2004      70,556        49,906     24,289     21,791    2,498       48.7
2005      71,611        50,826     24,565     22,046    2,520       48.3
2006      68,133        48,485     23,250     20,954    2,295       48.0
2007      68,897        49,215     23,523     21,189    2,333       47.8
Kaynak: 2005 ve öncesi için TÜİK web sayfaları Tablo III.1.1 İşgücü Durumu başlıklı tablo ve 2006 ve sonrası için 6 Mart 2008 tarihli TUİK Haber Bülteni.

Tablo 1 den de görüldüğü üzere, işgücüne katılım 2006 yılında yüzde 48.0 ve 2007 yılında da 47.8 dir.  Tablo 1 in hazırlanmasında hatırlanacağı üzere, TÜİK’in 6 Mart 2008 tarihinde 36 sayılı Haber Bülteni ile yayınladığı “Hanehalkı İşgücü Araştırması 2007 Yıllık Sonuçları”nda yer alan tablodaki veriler kullanılmıştı.
İlginçtir ki, aynı TÜİK, bu kez 17 Mart 2008 tarihinde 45 numaralı bir Haber Bülteni yayınlamıştır. Bu yeni Haber Bülteni’nin başlığı ise “Hanehalkı İşgücü Araştırması 2007 Aralık Dönemi Sonuçları (Kasım, Aralık 2007, Ocak 2008)” dir. Diğer bir ifade ile 2006 ve 2007 yılına ait veriler yeniden yayınlanmıştır. Şimdi bu yeni yayınlanan Haber Bülteni’ndeki verileri esas alarak hazırladığım Tablo 1 Yeni aşağıdadır. Tablo 1 ile Tablo 1 Yeni’de yer alan veriler karşılaştırıldığında çok ilginç bir görünüm ortaya çıkmaktadır. TÜİK’e göre, 6 Mart 2008 ile 17 Mart 2008 arasında Türkiye’nin kurumsal olmayan sivil nüfusu 2006 yılı için 68,133 binden 357 bin kişi artarak 68,490 bine çıkmıştır. Değerli okurlar değişen, yanlış okumadınız 2007 nin kurumsal olmayan nüfusu değil, 2006 yılına aittir. 2006 verisinin bir yıl sonra 357 bin kişi değişmesi için 6 Mart 2008 tarihi ile 17 Mart 2008 tarihi arasında geçen 11 gün içinde ne gibi bir belge bulunmuştur?  Aynı şekilde 6 Mart ile 17 Mart arasında da 2007 nin kurumsal olmayan nüfusu 68,897 binden 349 bin kişi artarak 69,246 bine yükselmiştir. On bir günde 2007 yılına ait yeni doğum kayıtları mı ortaya çıkmıştır? 
                                        Tablo 1 Yeni
             2002-2007 işgücü durumu (000 ilave edilecektir)
           K. olmayan   15 yaş +                                         İşgücüne
Yıllar    sivil nüfus     nüfus        İşgücü   İstihdam   İşsiz    katılım %
2002      68,393      48,041     23,818    21,354    2,464       49.6
2003      69,479      48,912     23,640    21,147    2,493       48.3
2004      70,556      49,906     24,289    21,791    2,498       48.7
2005      71,611      50,826     24,565    22,046    2,520       48.3
2006      68,490      48,812     23,203    20,758    2,446       47.5
2007      69,246      49,575     22,879    20,433    2,436       46.2
Kaynak: 2002-2005 arası için TÜİK İstihdam İstatistikleri Tablo 28 Kurumsal Olmayan Sivil Nüfusun Yıllara ve Cinsiyete göre İşgücünün Durumu ve 2006-2007 için 17 Mart 2008 tarih ve 45 nolu Haber Bülteni 

İki haber bülteni arasındaki veri farklılıkları bunlarla sınırlı kalsa sorun etmeyelim diyebiliriz. Ancak veri değişiklikleri Tablo 1 e dahil olan ve olmayan tüm verilerde yer almaktadır. Bu değişiklikleri sizler de Tablo 1 ve Tablo 1 Yeni’yi yan yana koyarak hesaplayabilirsiniz. Ancak ben sizlere zaman kaybettirmemek için o düzenlemeyi ve hesaplamaları da yaptım. 2006 yılına ait olarak iki Haber Bülteni’nde yer alan bilgiler aşağıda Tablo 2 de yer almaktadır.
Tablo 2 nin incelenmesinden de görüleceği üzere, 2006 yılına ait kurumsal olmayan nüfus 11 gün içerisinde 357 bin kişi artmıştır. 15 yaş üzeri nüfus ise 11 günde 327 bin kişi artmıştır. İki rakam arasında 30 bin kişilik fark vardır. Bu 30 kişi de 15 yaş altı nüfusta artmış görünmektedir. 15 yaş üstü ve 15 yaş altı nüfusta 11 günde bu boyutta bir değişikliğin yer alması konusunda 17 Mart 2008 tarih ve 45 sayılı Haber Bülteni’nde tek satır yer almadığı gibi diğer değişiklikler konusunda da tam bir sessizlik vardır. İki haber bülteni arasında değindiğim bu rakamlardan daha çarpıcı farklılıklar da yer almaktadır.
                                            Tablo 2
             2006 yılı verilerinde 11 günde yer alan değişiklikler
    (yüzde ile ifade edilen rakamların dışındakilere 000 ilave edilecektir)
Veri Başlıkları         17.3.2008 Bülteni     6.3.2008 Bülteni    Fark
K. Olmayan nüfus         68,490                  68,133             357
15 yaş üstü nüfus        48,812                  48,485             327
İşgücü                        23,203                  23,250           –   47
İstihdam                      20,758                  20,954          – 196
İşsiz                              2,446                    2,295            151
İşgücüne katılım %           47.5                      48.0          –  0.5
İstihdam oranı %             42.5                      43.2          –  0.7
İşsizlik oranı %                10.5                        9.9             0.6 

     
Tablo 2 den de görüldüğü üzere, 15 yaş üzeri nüfusun 327 bin kişi arttığı dönemde işgücü sayısı 47 bin kişi azalmıştır. Ne olmuştur? 327 bin artı 47 bin kişi aniden 6 Mart ile 17 Mart arasında okula mı yazılmıştır? İşin çok daha şaşırtan yönü ise işgücü verisi 11 günde 47 bin kişi azalırken istihdam edilenlerin sayısı 196 bin kişi birden azalıvermiştir. İnanmayacaksınız ama, istihdamın 196 kişi azaldığı yerde işsiz sayısı 151 bin artmıştır. 195 bin ile 151 bin arasındaki  44 bin kişi de bu 11 gün içinde aniden çalışma arzusunu kaybetmiş ve çalışma hayatından çekilmiş görünmektedir. Bu rakamsal değişiklikler beraberinde yüzdelerle ifade edilen rasyolarda değişikliklere yol açmıştır. Yukarıdaki bilgilerin tekrarı niteliğinde olacağı için onlara girmeyeceğim.
Benzeri bir düzenlemeyi 2007 yılı verileri ile ilgili olarak Tablo 3 de bir araya getirdim. Tablo 3 Tablo 2 ye göre çok daha ciddi boyutta değişiklik ortaya koymaktadır. Sırasıyla bakalım. 11 gün içinde Türkiye’nin kurumsal olmayan nüfusu 349 bin kişi artmıştır. 15 yaş ve üzeri nüfustaki artış ise 360 bin kişidir. 2006 yılının aynı rakamları arasındaki farka göre, 15 yaş altı nüfus 30 bin kişi artmışken, 2007 de durum tersine dönmüş ve 15 yaş altı nüfus 11 günde 11 bin kişi azalmıştır. 15 yaş üzeri nüfusun 360 bin kişi arttığı bu kısacık dönemde işgücü 644 bin kişi azalmıştır. İşgücünün 644 bin kişi azaldığı aynı 11 gün içinde istihdam 746 bin kişi düşmüştür. 746 bin kişinin istihdamdan düştüğü sırada işsiz sayımız sadece 103 bin kişi artmıştır. Bu rakamlardaki değişikliğe göre oransal değişimi gösteren rasyolarda da paralel değişiklikler yer almıştır. 2006 için bu rasyo değişikliklerine bir yıl öncesine ait olduğu için değinmemiştim. Ancak bu kez değinme zorunluluğu vardır.
                                                    Tablo 3
                         2007 yılı verilerinde 11 günde yer alan değişiklikler
                (yüzde ile ifade edilen rakamların dışındakilere 000 ilave edilecektir)
Veri Başlıkları       17.3.2008 Bülteni      6.3.2008 Bülteni         Fark
K. Olmayan nüfus          69,246                   68,897               349
15 yaş üstü nüfus         49,575                   49,215               360
İşgücü                          22,879                   23,523             – 644
İstihdam                       20,443                   21,189             – 746
İşsiz                               2,436                     2,333               103
İşgücüne katılım %             46.2                      47.8             –  1.6
İstihdam oranı %               41.2                       43.1            –  1.9
İşsizlik oranı %                  10.6                         9.9               0.7   

11 gün içinde Türkiye’de işgücüne katılım yüzde 47.8 den yüzde 46.2 ye düşmüştür. Diğer bir deyişle 11 günde veri değişikliği yapılarak işgücüne katılım 1.6 puan düşülmüştür. Bu yüzde 1.6 nın anlamı şudur; 2007 yılı 15 yaş üzeri nüfus verisi olarak 49,215 i alsak dahi 49,215 x0.016=787 bin kişi işgücü olmaktan çıkmış demektir. Oysa iki Haber Bülteni arasındaki değişiklik Tablo 3 den de görüldüğü üzere 746 bindir. Bu durumda 787-746=41 bin kişi rakam yuvarlamasına mı kurban gitmiştir? Ben cevabını bilmiyorum! İşgücüne katılım oranı konusunda bir husus daha açıklamak istiyorum. Tablo 1 Yeni’den de görüleceği üzere, 2002-2007 döneminde işgücüne katılım oranı yüzde 49.6 dan yüzde 46.2 ye gerilemiştir. Bu 3.4 puanlık bir gerilemedir. Eğer, işgücüne katılım, ekonominin devamlı büyümesi nedeni ile, 2002 düzeyi olan yüzde 49.6 da sabit kalmış olsa idi, işgücü rakamı 2007 de 24,589 bin olacaktı. 2007 de istihdam edilenlerin sayısı 20,433 olduğuna göre, işsiz sayısı 1.7 milyon fazlası ile 4,156 bin kişiye ulaşacaktı. Dolayısı ile 2002-2007 döneminde işgücüne katılım oranının sürekli düşürülmesi işsizliğin gizlenmesi ve işsizlik oranının düşük gösterilmesi sonucunu doğurmaktadır.
6 Mart 2008 tarihli Haber Bülteni yayınlandığında kamu oyu Türkiye’de işsizliğin yüzde 9.9 olduğunu ve 2006 ya göre de bir değişiklik olmadığını öğrenmişti. Basında yeterince üzerinde durulmayan 17 Mart 2008 tarihli Haber Bülteni’nde işsizlik 10.6 dır. Yani bir yıl öncesine göre yüzde 1 e yakın (0.7) işsizlik artışı vardır. Ancak 17 Mart 2008 tarihli Bülten bu boyutta bir işsizlik artışına yer vermemiş 2006 işsizlik oranını da 10.5 a çıkararak işsizlik artışını sadece 01 puan düzeyine indirmiştir.
Değerli okurlar, iki Bülten’in yol açtığı karmaşayı daha birçok açıdan ele alabilirim. Ancak buna gerek görmüyorum. 11 günde yer alan ve Haber Bültenlerinde tek satır açıklaması olmayan bu değişiklikler konusunda TÜİK’den sorumlu Devlet Bakanı toplumu aydınlatmak zorundadır. Aynı şekilde TBMM’nde Plan ve Bütçe Komisyonu 11 günde TÜİK’in işsizliğin hesaplanmasına temel olarak kullanılan verilerde bu denli değişikliğini neden, hangi gerekçe ve hangi ihtiyaçtan yaptığını sorgulamalıdır.
11 günde işgücü verilerinde bu denli karmaşa yaratabilecek bu açıklamadan sonra, gerekli kamuoyu aydınlatılması yapılmaz ise, TÜİK’in açıkladığı yeni milli gelir hesaplarına göre kişi başına milli gelirin 2007 de 2020 dolar daha arttığına nasıl inanabiliriz? 
İşgücü verilerindeki bu değişiklik Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi’nde var olduğu söylenegelen aksaklıklardan mı kaynaklanmaktadır? Bunun da açıklığa kavuşturulması zorunludur. Zira ADNKS’ne göre 2007 seçimlerinin yapıldığı dönemde  4 milyona yakın nüfus ve seçmen azalması olmuştu. Bu değişiklikler seçmen kütüklerine nasıl yansıtılmıştır? Bu konuda da konuyu tam aydınlatacak bir açıklama ne TÜİK’ten ne de Yüksek Seçim Kurulu’ndan benim izleyebildiğim kadarı ile henüz yapılmamıştır. 17 Mart 2008 tarihli Basın Bülteni zihinlerdeki soruları azaltmamış aksine ciddi şekilde arttırmıştır.

 Hikmet Uluğbay

0 Responses to “İşgücü Verilerindeki Oynamalar III”


  • No Comments

Leave a Reply

You must login to post a comment.