Monthly Archive for Nisan, 2008

Çevre Kirliliği II

“Çevre Kirliliği I” başlığını taşıyan yazımın sonunda, izleyen yazımı, ulaştırma sektörü ve bu bağlamda taşıtların çevreyi kirletmesine ayıracağımı belirtmiştim. Bu yazıda, deniz, hava ve kara taşımacılığının çevre kirleten ve dolayısı ile küresel ısınmayı hızlandıran ve doğayı tahrip eden boyutunu ele alacağım. Ancak bu konulara geçmeden önce ulaştırma da dahil çeşitli sektörlerin ürettiği ve gelecekte üreteceği tahmin edilen karbondioksit (CO2) miktarlarını bir tablo eşliğinde görelim.  Bu amaçla Tablo 1 düzenlenmiştir.
                                       Tablo 1
              Sektörler itibariyle enerji ile ilgili CO2 üretimleri
                              (milyon ton olarak)
Sektörler          1990      2004     2010      2015      2030
Güç üretimi      6,955    10,587   12,818   14,209   17,680
Sanayi             4,474     4,742     5,679     6,213     7,255
Ulaştırma         3,885     5,289     5,900     6,543     8,246
Konut-Hizm.    3,353     3,297     3,573     3,815     4,298
Diğer               1,796    2,165     2,396      2,552     2,942
Toplam          20,463   26,079   30,367    33,333   40,420
Kaynak: Uluslar arası Enerji Ajansı,  World Energy Outlook 2006, Tablo 2.4.

Tablo 1 in incelenmesinden de görüldüğü üzere, insanlık güç gereksiniminden konutundaki etkinliklerine ulaşan bir yelpazede yaptığı enerji tüketimi nedeniyle 2004 yılında 26,079 milyon ton CO2 üretimine neden olmuşken, bu miktarın 2030 yılında 40,420 milyon tona çıkması beklenmektedir. Bu, yirmi altı yılda, yıllık CO2 üretiminin, yüzde 55 artması anlamını taşımaktadır. Ayrıca, üretilen CO2 içinde güç üretiminin payı 2004 yılında yüzde 40.6 iken, bu oranın 2030 yılında yüzde 43.7 ye çıkacağı da tahmin edilmektedir. Üstelik bu tahminler, dünyada çevre bilincinin gelişmeye başlamasından ve Kyoto Protokolu’nun imzalanmasından yıllarca sonra yapılan tahminlerdir. Tablo 1 e kaynak belgede doğayı daha az kirletecek alternatif bir senaryo üzerinde de durulmuştur. O senaryoya göre 2030 yılı toplam CO2 üretiminin 34,080 milyon tona inmesi öngörülmüştür. Bu azalmanın yeterli düzeyde olduğunu savunmak zordur. Azalmış halde dahi yıllık CO2 üretiminde 2004 yılına göre yüzde 30.7 oranında bir artış hedeflenmektedir. İnsanlık, çocuklarının ve torunlarının yaşayacağı dünya için çok daha duyarlı olmak ve çevre kirliliğini daha ciddiye almak yükümlülüğündedir. Unutmayalım ki, bugün çevreye verdiğimiz her zararlı davranışla aslında kendi çocuklarımızın ve torunlarımızın yaşamına doğrudan kastetmekteyiz. Zira, çevre kirletmeyi önleme konusunda insanlık şimdiden radikal önlemler almaz ise, çocuklarımızı ve torunlarımızı büyük sorunlar ve felaketler beklemektedir. Bu felaketlerin neler olacağını ileride, bu seri içinde, ayrı bir yazıda ele alacağım.  
Ulaştırma sektörünü incelemeye başlamadan önce sizlerle paylaşmak istediğim diğer bir bilgi de 1990-2030 döneminde üretilen ve üretilmesi beklenen CO2 miktarlarının yakıt tiplerine göre göstereceği gelişmedir. Bu tablo da çok önemlidir. Zira “Çevre Kirliliği I” başlıklı yazıdan da anımsanacağı üzere, her bir yakıt türünün aynı enerjiyi verebilmek için ürettiği CO2 miktarı büyük farklılık göstermektedir.  Bu amaçla Tablo 2 hazırlanmıştır. Continue reading ‘Çevre Kirliliği II’